BAROMUZ “15 MART EVRENSEL TÜKETİCİ HAKLARI GÜNÜ” NEDENİYLE BASIN AÇIKLAMASI YAPTI

Evrensel tüketici hakları ilk olarak A.B.D. Başkanlarından John F. KENNEDY’nin 15 MART 1962 tarihinde Temsilciler Meclisinde yapmış olduğu “hepimiz tüketiciyiz…” diye başlayan ve tüketici haklarını açıklayarak devam ettiği konuşmasının anısına her yıl 15 MART günü “DÜNYA TÜKETİCİLER GÜNÜ” olarak kutlanmaya başlanmıştır.

1985 yılında Birleşmiş Milletler Genel Kurulunda “Uluslararası Tüketici Birlikleri Örgütü”nün önerisi ve oy birliği ile kabul edilen, “TÜKETİCİ HAKLARI EVRENSEL BEYANNAMESİ” ilan edilmiş ve bu konuşmanın yapıldığı “15 MART” tarihi “DÜNYA TÜKETİCİLER GÜNÜ” olarak kabul edilmiştir. Türkiye’nin de imza atmış olduğu ve Tüketicilerin Uluslararası Anayasası niteliğindeki evrensel kabul görmüş tüketici hakları şunlardır.


1.Temel İhtiyaçların Karşılanması Hakkı
2. Sağlık ve Güvenlik Hakkı
3. Bilgi Edinme Hakkı
4. Örgütlenme, Sesini Duyurma ve Temsil Edilme Hakkı
5. Eğitilme Hakkı
6. Seçme Hakkı
7. Tazmin Edilme Hakkı
8. Ekonomik Çıkarların Korunması Hakkı
9. Sağlıklı Bir Çevrede Yaşama Hakkı


Ülkemizde de 1985 yılından itibaren kutlanmaya başlayan Dünya Tüketici Hakları Günü, bütün dünyada tüketici haklarının daha da ileriye götürülmesi, bu haklara saygı gösterilmesi ve piyasalardaki tüketici aleyhine uygulamalara karşı tüketicilerin seslerini duyurmaları için önemli bir fırsattır.

“Evrensel insan haklarından olan Tüketici Hakları”, Anayasamızın 172nci maddesinde yer alan “Devlet, tüketicileri koruyucu ve aydınlatıcı tedbirler alır, tüketicilerin kendilerini koruyucu girişimlerini teşvik eder” hükmü ve 4822 Sayılı Kanun İle Değişik 4077 Sayılı Tüketicinin Korunması hakkındaki Kanun ve bu kanuna istinaden çıkarılan uygulama yönetmelikleri ile devlet güvencesi altına alınmıştır.

Hızla gelişen teknolojik imkanlar, değişen tüketici tercihleri, artan tüketim harcamaları ve bireysel kredi kullanımının yaygınlaşması, alıcılarla satıcıları daha sık karşı karşıya getirmekte ve çözümlenemeyen tüketici sorunlarının sayısı her geçen gün artmaktadır. Tüketiciler haklarını belirli limitler dahilinde “Tüketici Hakem Heyetleri”ne başvurarak, limiti aşan durumlarda ise “Tüketici Mahkemeleri”nde aramaktadırlar.
Tüketici, cayma hakkı konusunda gerektiği şekilde bilgilendirilmezse, cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı değildir.

6502 sayılı Tüketici Yasasının 48. maddesinde mesafeli satış sözleşmeleri düzenlenmiştir. İlgili maddenin 4 fıkrasında “Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin bu süre içinde satıcı veya sağlayıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir. Satıcı veya sağlayıcı, cayma hakkı konusunda tüketicinin bilgilendirildiğini ispat etmekle yükümlüdür. Tüketici, cayma hakkı konusunda gerektiği şekilde bilgilendirilmezse, cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı değildir. Her hâlükârda bu süre cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer. Tüketici, cayma hakkı süresi içinde malın mutat kullanımı sebebiyle meydana gelen değişiklik ve bozulmalardan sorumlu değildir

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği’nin 9. maddesinin 2. fıkrasında; “Cayma hakkı süresi, hizmet ifasına ilişkin sözleşmelerde sözleşmenin kurulduğu gün, mal teslimine ilişkin sözleşmelerde ise tüketicinin veya tüketici tarafından belirlenen üçüncü kişinin malı teslim aldığı gün başlar…” hükmü düzenlenmiştir.

Bilinçli bir tüketici, sağlıklı bir ekonominin temelidir. Haklarımızı bilerek ve gıdamıza sahip çıkarak doğamızı, kaynaklarımızı ve paramızı koruyabiliriz.

Buradan tüm tüketicilerimizin Dünya Tüketiciler Gününü kutluyor ve sorunsuz alış-verişler diliyoruz.

Adana Barosu Tüketici Hakları Komisyonu